Sevgi ve Merhamet Ahlâkî davranýþlarýn temelinde insan sevgisi önemli yer tutar. Bu sebeple olgun müslüman olabilmenin þartlarýndan biri de bu sevgidir.

Kalbi sevgi ile dolu olan Hz. Muhammed (A.S.).þöyle buyuruyor'

"Birbirinizi sevmedikçe olgun mü'min olamazsýnýz."

Kalblerdeki sevginin göstergesi insanlara iyilik yapmak, þefkat ve merhametle muamele etmektir.

Hz. Muhammed (A.S.) buyuruyor ki:

"Merhamet edenlere, Allah da merhamet eder."

Ýslam'da sevgi ve merhamet sadece insanlýðý deðil; bütün yaratýklarý içine alýr. Hz. Muhammed (A.S.) "Bir kediyi aç býrakarak ölümüne sebep olan kadýnýn azap göreceðini, susayan bir köpeðe acýyarak su içiren günahkar bir kiþinin de bu davranýþý ile Allah (c.c.) tarafýndan baðýþlandýðýný" haber vermiþtir.

Günün belirli 5 vaktinde yapýlan bir ibadettir. Günlük ibadetten baþka, haftada bir, cuma günlerinde ve yýlda iki defa bayram günlerinde cemaat halinde toplu olarak kýlýnan namazlar da vardýr.

Namaz, Yüce Yaratýcý'ya karþý yapýlan kulluðun en güzel göstergesidir.

Müslüman, namazda Allah (c.c.)'ýn huzurunda olmanýn manevl zevkini yaþar, dünya meþgalelerinden uzaklaþarak ruhen yücelir.

Namaz kýlmak için yüz, dirseklerle birlikte eller ve ayaklarýn yýkanmasý; baþýn da meshedilmesi gerekir. Buna "Abdest'' denir. Ayrýca beden, elbise ve namaz kýlýnacak yerin temiz olmasý þarttýr. Namaz, kalplere sorumluluk duygusunu yerleþtirerek, insanýn içini her türlü kötü duygu ve düþüncelerden arýndýrýr, davranýþlarýný kontrol altýna alarak kötülük yapmasýný önler ve ahlaken yükselmesini saðlar.

Yüce Allah (c.c.) þöyle buyuruyor:

"Namazý dosdoðru kýl , gerçekten namaz hayasýzlýktan ve fenalýktan alýkoyar." (Ankebut Suresi; ayet, 45) Müslümanlarýn topluca namaz kýldýklarý yere "cami" veya ''mescid'' denir. Cami ve mescid ayný zamanda '" bir bilgi ve eðitim yeridir. Burada dini ve ahlâkî konularda Müslümanlara bilgi verilir.

Namaz vakti girince "ezan" okunur. Ezan, müslümanlarý namaza çaðýran bir duyurudur.

Ezanýn yüksekçe bir yerden okunmasý için camilerin bitiþiðinde genellikle ''minare'' bulunur. Bu, Islam'ýn ilk yýllarýna dayanan dini bir gelenektir. Minaresiz camiler de vardýr.

Namaz, camide bir din görevlisi "imam"ýn önlerliðinde toplu halde kýlýnabileceði gibi tek baþýna da kýlýnabilir. Ancak, Cuma namazý ile bayram namazlarý cemaatle kýlýnýr. Müslüman, isteklerini tek baþýna dua ederek Yüce Allah ( c.c.) 'a sunar. Ýþlediði günahlarýn baðýþlanmasýný da, arada hiç bir vasýta olmadan, doðrudan doðruya Allah ( c.c.) 'tan ister.

Müslümanlara ibadetlerinde önderlik eden kiþiye ''imam'' denir.

Camide cemaatin önünde, imamýn durduðu özel yere ''Mihrap'' adý verilir.

Camide müslümanlara vaaz etmek için ''Kürsü'', cuma ve bayram namazlarýnda hutbe okumak için ''Minber'' bulunur.

2) ORUÇ

Her yýl kameri aylardan Ramazan ayý boyunca ibadet niyetiyle tan yerinin aðarmasýndan güneþin batýþýna kadar yemek, içmek ve cinsi arzulardan uzaklaþmaktan ibaret bir ibadettir.

Oruç, nefsi terbiye ederek iradeyi güçlendirir ve böylece insanda kötü alýþkanlýklara karþý direnme gücünü artýrýr.

Allah Teala þöyle buyuruyor.

"Ey iman edenler! Oruç sizden öncekilere farz kýlýndýðý gibi size de farz kýlýndý. Ola ki korunup sakýnýrsýnýz." (Bakara Suresi, ayet; 183)

Oruç, ruhu kötülüklerden arýndýran, sevgi, þefkat ve merhamet duygularýný geliþtiren bir ahlak ve davranýþ eðitimidir.

Ayrýca orucun insan saðlýðý bakýmýndan da çok yararlý olduðu bilinen bir gerçektir. Bu husus týbben de kanýtlanmýþtýr. .

Bu konuda Hz. Muhammed (A.S.) þöyle buyurmuþtur. "Oruç tutunuz, sýhhat bulursunuz."

3- ZEKAT

Zenginlerin belirli mal ve para birikimlerinin belirli bir miktarýný, her yýl ihtiyaç sahiplerine vermek suretiyle yerine getirdikleri bir ibadettir.

Zekat, toplumda huzur ve dayanýþmayý saðlayan bir sosyal yardýmlaþma sistemidir.

Zekat, paraya olan aþýrý tutkuyu azaltýr, fertler arasýnda karþýlýklý sevgi ve saygý duygularýný geliþtirerek servet düþmanlýðýný önler.

Böylece toplumda huzur ve güvenin kökleþmesinde önemli rol oynar.

4- HAC

Servet ve saðlýk yönünden gücü yeten müslümanlarýn, ömründe bir defa belli zamanlarda arafatta vakfe yapmak ve kabeyi ziyaret etmek suretiyle yaptýklarý bir ibadettir.

Bu ibadeti yaparken her seviyede insanýn ayný kýyafete bürünmesi, öldükten sonra Allah (c.c.)'ýn huzuruna çýkýþ gününü hatýrlatýr. Hac, müminlerin samimî bir þekilde Allah (c.c.)'a yönelerek, tevbelerinin kabul edilmesine ve günahlarýnýn baðýþlanmasýna vesile olur. Kutsal yerleri görmek, insana manevî bir heyecan vererek dini duygularý kuvvetlendirir. Dünyanýn çeþitli ülkelerinden kutsal topraklara gelen, renkleri ve dilleri ayrý olan insanlarý " tek gaye etrafýnda birleþtiren Hac, sosyal yönüyle milletlerarasý bir kongre niteliði taþýr.

Görülüyor ki Ýslam'da ibadetler, kiþinin kötülüklerden arýnarak ahlaken olgunlaþmasýný, iyiye ve mükemmele ulaþmasýný, ayný zamanda toplumun da huzura kavuþmasýný amaçlamaktadýr.

Ýbadet, Yüce Yaratýcý'ya ta'zim ve saygý göstermek ve O'nun bize verdiði sayýsýz nimetlere karþý þükran borcunu yerine getirmektir.

Ýbadet, yalnýz allah (c.c.)'ýn emrini yerine getirmek ve O'nun sevgisini kazanmak maksadýyla yapýlýr. Böyle temiz bir düþünce ile yapýlan ibadet, mü'mini Allah (c.c.)'a yaklaþtýran en güzel vasýta; sýkýntýlardan koruyan en saðlam sýðýnaktýr.

Ýbadet Allah (c.c.)'ýn emrettiði. Peygamberlerin öðrettiði þekilde yapýlýr. Allah (c.c.)'tan baþkasýna ibadet yapýlmaz.

Mü'min, ibadet sayesinde maddi ihtiraslardan kurtularak, ruhen yükselir, içi kötü düþüncelerden, dýþý olumsuz davranýþlardan arýnarak ahlaken olgunlaþýr ve Tanrý'nýn sevgili kulu olur.

Rabbimiz þöyle buyuruyor:

"Ey insanlar ! Sizi de, sizden öncekileri de yaratan Rabbinize ibadet ediniz ki, (kötülüklerden) korunup sakýnanlar olabilesiniz." (Bakara Suresi, ayet;21)